Magazyn celny w Polsce: zasady, koszty i korzyści

Skład celny to narzędzie, które może znacząco ułatwić prowadzenie operacji importowych i eksportowych w ramach globalnego łańcucha dostaw. W Polsce zainteresowanie magazynami celnymi rośnie wraz ze wzrostem wymagań regulacyjnych i potrzebą optymalizacji kosztów. W niniejszym artykule przedstawiamy zasady działania magazynu celnego, jego zalety, wymagania formalne oraz porównanie z innymi formami przechowywania towarów objętych nadzorem celnym.

Czym jest magazyn celny i jak działa?

Magazyn celny, znany także jako skład celny, to wydzielone miejsce przechowywania towarów spoza Unii Europejskiej, które pozostają tam pod nadzorem organów celnych. Ich status celny nie zostaje jeszcze rozstrzygnięty – co oznacza, że nie trzeba od razu płacić należności celno-podatkowych. To rozwiązanie wykorzystywane przede wszystkim przez przedsiębiorstwa uczestniczące w handlu międzynarodowym.

Skład celny umożliwia przechowywanie towarów przez nieograniczony czas, co odróżnia go od magazynu czasowego składowania. Towary mogą być tam składowane do momentu ich dopuszczenia do obrotu, przekazania na eksport lub objęcia inną procedurą celną. W tym czasie nie nalicza się cła ani podatku VAT, co daje firmom dużą elastyczność finansową.

W składzie celnym można również wykonywać pewne operacje na towarach, pod warunkiem że nie zmieniają one ich charakteru ani klasyfikacji taryfowej. Oznacza to, że działania takie jak etykietowanie, przepakowywanie czy kontrola jakości są dozwolone, ale już przetwarzanie surowców w gotowy produkt – nie.

Skład celny to rozwiązanie, które pozwala legalnie przechowywać towary nieunijne bez konieczności natychmiastowego opłacania cła i podatków.

Jakie są rodzaje magazynów celnych w Polsce?

System składów celnych w Polsce opiera się na rozróżnieniu dwóch podstawowych typów: składów publicznych i prywatnych. Każdy z nich ma inne zastosowanie i jest przeznaczony dla różnych grup użytkowników.

Składy celne publiczne

Publiczne magazyny celne są dostępne dla różnych podmiotów gospodarczych i najczęściej są prowadzone przez operatorów logistycznych lub agencje celne. Mają charakter usługowy – przedsiębiorstwa mogą wynajmować w nich przestrzeń magazynową bez konieczności inwestowania we własną infrastrukturę. Ten rodzaj składu cieszy się popularnością wśród firm, które nie zajmują się regularnym importem lub eksportem, ale potrzebują elastycznego rozwiązania.

Wyróżniamy trzy typy magazynów celnych publicznych:

• Typ I – odpowiedzialność ponosi zarówno posiadacz pozwolenia, jak i użytkownik składu,

• Typ II – odpowiedzialność spoczywa wyłącznie na użytkowniku,

• Typ III – prowadzony przez organy celne (nie funkcjonuje w Polsce).

Składy celne prywatne

Prywatne magazyny celne są przeznaczone wyłącznie dla właściciela magazynu. To rozwiązanie stosowane głównie przez większe przedsiębiorstwa, które mają stałe potrzeby logistyczne i chcą mieć pełną kontrolę nad towarem. Prowadzenie takiego składu wiąże się z koniecznością uzyskania specjalnych zezwoleń i spełnienia szeregu wymogów technicznych i proceduralnych.

W przypadku magazynów prywatnych to właściciel jest w pełni odpowiedzialny za nadzór celny oraz za wszelkie operacje przeprowadzane w składzie. Tego typu składy stają się integralną częścią własnego systemu magazynowego przedsiębiorstwa.

Warto zaznaczyć, że firmy takie jak Logistiko oferują zarówno magazyny czasowego składowania, jak i pełnoprawne składy celne, co pozwala dostosować rozwiązanie do indywidualnych potrzeb klienta. Dzięki temu przedsiębiorstwa mogą elastycznie zarządzać towarami i formalnościami celnymi w jednym miejscu.

Jakie korzyści oferuje skład celny?

Skorzystanie ze składu celnego otwiera przed firmami wiele możliwości. Przede wszystkim wiąże się to z istotnym odroczeniem kosztów związanych z cłami i podatkami. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zalety tego rozwiązania:

• brak konieczności natychmiastowego opłacenia cła i VAT,

• możliwość długoterminowego magazynowania towarów,

• łatwiejsze zarządzanie zapasami i dostosowanie do popytu,

• optymalizacja logistyki i kosztów transportu,

• możliwość dokonania prostych operacji przygotowawczych na towarze,

• większa elastyczność w planowaniu eksportu lub sprzedaży na rynek krajowy.

Firmy mogą skutecznie reagować na zmiany rynkowe, porównywać kursy walut czy oczekiwać na korzystniejsze warunki sprzedaży. Skład celny pomaga również w sytuacjach, gdy towary nie spełniają jeszcze wymagań formalnych – np. brak instrukcji użytkowania, oznaczeń lub certyfikatów.

Jakie operacje można przeprowadzić w składzie celnym?

W ramach składu celnego dozwolone są działania, które nie zmieniają istotnych cech towaru, a jedynie przygotowują go do dalszej dystrybucji. Wszystkie czynności muszą być zgodne z przepisami celnymi i zatwierdzone przez urząd celny. Do najczęściej wykonywanych operacji należą:

• przepakowywanie i dzielenie towarów na partie,

• etykietowanie i oznaczanie produktów,

• pobieranie próbek do badań i kontroli jakości,

• przygotowanie do transportu i dalszej dystrybucji.

W przypadku potrzeby wykonania dodatkowych badań przez Sanepid czy inne jednostki kontrolne, skład celny może pełnić funkcję bufora, w którym towary oczekują na wyniki analiz. Takie rozwiązanie pozwala uniknąć przestojów w łańcuchu dostaw i minimalizuje ryzyko finansowe.

Kto może korzystać ze składu celnego?

Z magazynu celnego mogą korzystać różne grupy przedsiębiorców, nie tylko importerzy. Warunkiem jest spełnienie formalności związanych z uzyskaniem pozwolenia oraz przestrzeganie przepisów prawa celnego. Do najczęstszych użytkowników składów celnych należą:

• importerzy – chcący odroczyć płatność ceł i podatków,

• eksporterzy – przygotowujący towary do wywozu poza UE,

• operatorzy logistyczni – obsługujący wiele firm w modelu usługowym.

Aby uzyskać dostęp do składu celnego, trzeba złożyć odpowiednie wnioski do organów celnych, posiadać numer EORI oraz wykazać się odpowiednim poziomem organizacyjnym i finansowym. W niektórych przypadkach warto również rozważyć uzyskanie statusu upoważnionego przedsiębiorcy AEO, co dodatkowo przyspiesza procedury i obniża liczbę kontroli celnych.

Jakie są koszty związane z magazynem celnym?

Koszty magazynowania w składzie celnym zależą od wielu czynników – lokalizacji, rodzaju magazynu (publiczny czy prywatny), wielkości partii towaru oraz czasu przechowywania. Nie płaci się cła ani VAT do momentu wprowadzenia towaru do obrotu, ale ponosi się opłaty za:

• usługi magazynowe (czynsz za powierzchnię, obsługa logistyczna),

• kontrole i inspekcje wykonywane przez organy celne lub sanitarne,

• ewentualne działania związane z etykietowaniem czy przepakowaniem,

• obsługę dokumentacji celnej przez operatora lub agencję celną.

W przypadku, gdy przedsiębiorstwo prowadzi własny skład celny, konieczne są również inwestycje w infrastrukturę, systemy zarządzania oraz zatrudnienie wykwalifikowanego personelu. Mimo to skład celny może generować znaczne oszczędności w porównaniu z natychmiastową odprawą celną.

Czy warto uzyskać status AEO?

Status upoważnionego przedsiębiorcy (AEO) wiąże się z dodatkowymi przywilejami w zakresie obsługi celnej. Możliwość skorzystania z uproszczonych procedur, szybszych odpraw oraz mniejszej liczby kontroli sprawia, że wielu importerów i eksporterów stara się o ten status. AEO potwierdza rzetelność i wypłacalność firmy, co ma znaczenie zarówno dla administracji celnej, jak i kontrahentów.

Uzyskanie statusu AEO wymaga spełnienia szeregu kryteriów – od braku naruszeń prawa celnego, przez odpowiedni system księgowości, po wysokie standardy w zakresie bezpieczeństwa łańcucha dostaw. Pozytywna decyzja administracyjna upoważnia do korzystania z uproszczeń celnych, takich jak wpis do rejestru zgłaszającego, odprawa scentralizowana czy stosowanie zabezpieczeń generalnych.

Status AEO ułatwia korzystanie z procedur celnych oraz przyspiesza odprawy i kontrole, co przekłada się na realne oszczędności czasu i pieniędzy.

Jakie są różnice między składem celnym a magazynem czasowego składowania?

Choć pojęcia te bywają stosowane zamiennie, są to dwa odrębne rozwiązania. Magazyn czasowego składowania służy do krótkoterminowego przechowywania towarów – maksymalnie przez 90 dni. W tym czasie importer musi uporządkować dokumentację i zgłosić towar do odprawy celnej. Po upływie tego czasu towary muszą zostać dopuszczone do obrotu lub przeniesione do składu celnego.

W składzie celnym natomiast towary mogą przebywać przez nieograniczony okres, a zakres dopuszczalnych operacji jest szerszy. Można tam np. etykietować towary, co w magazynie czasowego składowania jest niedozwolone. Co więcej, skład celny pozwala na częściowe wydania towarów z magazynu, w przeciwieństwie do magazynu czasowego, gdzie obowiązuje pełna zgodność ilości z deklaracją czasowego składowania.

Dlaczego warto korzystać z magazynu celnego w 2026 roku?

W dobie rosnących kosztów transportu, niestabilnych kursów walut i napięć geopolitycznych, korzystanie ze składu celnego staje się strategicznym narzędziem zarządzania ryzykiem. Firmy mogą zabezpieczyć się przed nieprzewidzianymi opóźnieniami, korzystać z momentów korzystnych kursów czy kontyngentów taryfowych oraz ograniczyć ryzyko finansowe związane z wysokimi należnościami celnymi.

W 2026 roku, w kontekście zacieśniania współpracy handlowej w ramach UE i poza nią, magazyn celny może być rozwiązaniem pozwalającym na uzyskanie przewagi konkurencyjnej. Daje swobodę decyzyjną, pozwala lepiej zarządzać przepływem towarów i zwiększa płynność operacyjną. To rozwiązanie, które coraz częściej wybierają zarówno duże korporacje, jak i średnie przedsiębiorstwa eksportowo-importowe.

Jeśli Twoja firma planuje rozwój działalności importowo-eksportowej, warto rozważyć współpracę z doświadczonym operatorem takim jak Logistiko. Firma ta oferuje kompleksową obsługę magazynową i celną, w tym prowadzenie składu celnego w centralnej Polsce, co ułatwia zarządzanie towarami i formalnościami niezależnie od branży.

Artykuł sponsorowany