Ile trwa urlop tacierzyński?

Urlop „tacierzyński” nie ma własnego wymiaru określonego w przepisach. To potoczne określenie części urlopu macierzyńskiego przekazanej ojcu. Przy urodzeniu jednego dziecka może trwać maksymalnie 6 tygodni, ponieważ matka musi wykorzystać po porodzie co najmniej 14 z 20 tygodni urlopu macierzyńskiego. Nie należy mylić go z urlopem ojcowskim, który jest odrębnym uprawnieniem i wynosi 2 tygodnie.

Tacierzyński a ojcowski – jaka jest różnica?

W Kodeksie pracy nie ma terminu „urlop tacierzyński”. Ojciec przejmuje w tym przypadku niewykorzystaną część urlopu macierzyńskiego matki. Może to nastąpić po wykorzystaniu przez nią co najmniej 14 tygodni urlopu po porodzie, jeśli kobieta rezygnuje z pozostałej części i wraca do pracy.

Urlop ojcowski to niezależne prawo ojca. Nie zależy od tego, czy matka korzysta z urlopu macierzyńskiego lub rodzicielskiego, i nie pomniejsza puli urlopu macierzyńskiego.

Ile może trwać „urlop tacierzyński”?

Przy jednym dziecku urlop macierzyński trwa 20 tygodni. Po obowiązkowych 14 tygodniach wykorzystanych przez matkę pozostaje maksymalnie 6 tygodni dla ojca. Rzeczywisty wymiar może być krótszy, jeśli matka wykorzysta większą część urlopu.

Przy porodzie mnogim niewykorzystana część może być dłuższa. Wynika to z ustawowego wymiaru urlopu macierzyńskiego, który zależy od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie. Urlop przejęty przez ojca jest kontynuacją urlopu macierzyńskiego, dlatego co do zasady wykorzystuje się go w sposób ciągły, a nie w dowolnie wybranych częściach.

Kto może skorzystać z tych uprawnień?

Warunki zależą od rodzaju urlopu. Najważniejsze różnice są następujące:

• „Tacierzyński” może przejąć ojciec, gdy matka wykorzystała co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego i zrezygnowała z pozostałej części.
• Ubezpieczenie chorobowe jest potrzebne do uzyskania zasiłku macierzyńskiego. Dotyczy to także ojca prowadzącego działalność lub pracującego na umowie zlecenia, który nie korzysta z urlopu pracowniczego, lecz z zasiłku.
• Urlop ojcowski przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę.
• Urlop ojcowski można wykorzystać jednorazowo albo w dwóch częściach po tygodniu, niezależnie od urlopu macierzyńskiego matki.

Urlop ojcowski trzeba wykorzystać przed ukończeniem przez dziecko 12. miesiąca życia. W przypadku adopcji obowiązują odrębne terminy związane z wiekiem dziecka i datą uprawomocnienia się postanowienia o przysposobieniu.

Jakie dokumenty i terminy obowiązują?

Wniosek dotyczący urlopu pracowniczego składa się pracodawcy. Osoba prowadząca działalność lub pracująca na umowie zlecenia składa wniosek o wypłatę zasiłku do ZUS albo do płatnika zasiłku, zależnie od sytuacji. Przy „tacierzyńskim” potrzebne są zwykle:

• wniosek ojca o udzielenie pozostałej części urlopu macierzyńskiego,
• oświadczenie matki o rezygnacji z dalszej części urlopu,
• informacja o okresie urlopu macierzyńskiego wykorzystanym przez matkę,
• odpis lub kopia aktu urodzenia dziecka, jeśli dokument nie został już wcześniej złożony.

Najważniejsze terminy składania dokumentów są następujące:

• wniosek o przejęcie części urlopu macierzyńskiego należy złożyć co najmniej 14 dni przed rozpoczęciem urlopu,
• matka powinna poinformować o rezygnacji z pozostałej części urlopu co najmniej 7 dni przed powrotem do pracy,
• wniosek o urlop ojcowski trzeba złożyć najpóźniej 7 dni przed jego rozpoczęciem.

Pracodawca nie może odmówić urlopu, jeśli pracownik spełnia wymagania i złoży kompletny wniosek w terminie. W razie nietypowej sytuacji rodzinnej lub wątpliwości dotyczących dokumentów najlepiej skontaktować się z działem kadr albo ZUS.

Najkrócej: „tacierzyński” przy jednym dziecku trwa maksymalnie 6 tygodni i zależy od rezygnacji matki z części urlopu macierzyńskiego. Urlop ojcowski to osobne 2 tygodnie, niezależne od urlopu matki.

Artykuł ma charakter informacyjny. Przy składaniu wniosku sprawdź aktualne wymagania u pracodawcy lub w ZUS, ponieważ szczegółowa dokumentacja może zależeć od podstawy ubezpieczenia.